

Wat kan GAIN betekenen voor verpleeghuizen?
Op deze pagina vind je alle relevante informatie die wij hebben verzameld voor verpleeghuizen, waaronder:
- Informatie en richtlijnen
- Aanbod
- Tools en materialen
- Projecten
BRMO-casemanagers
Bij ieder ziekenhuis en iedere GGD werkt een BRMO-casemanager waar je contact mee op kunt nemen. Hun taak is het informeren van zorgverleners en BRMO-dragers over resistente micro-organismen, maatregelen en gevolgen.
contactgegevensInformatie en richtlijnen voor verpleeghuizen

Als een cliënt BRMO-drager is
Als een cliënt een bijzonder resistent micro-organisme met zich meedraagt, is er een aantal dingen om rekening mee te houden.
lees meerAls een cliënt BRMO-drager is
Als een cliënt een bijzonder resistent micro-organisme met zich meedraagt, is er een aantal dingen om rekening mee te houden.
-
Wij hebben de volgende informatiefolders beschikbaar voor zorgverleners:
- Informatie over MRSA voor zorgverleners
- Informatie over CPE voor zorgverleners
- Informatie over ESBL voor zorgverleners
- Informatie over VRE voor zorgverleners
- Maatregelen bij resistente bacteriën voor zorgverleners
Onder 'Stap 2. De cliënt informeren' vind je tevens informatiemateriaal voor cliënten.
-
Om verspreiding te voorkomen, is het belangrijk dat je extra hygiënemaatregelen treft. Informeer binnen je organisatie of hier afspraken voor zijn gemaakt.
Raadpleeg anders de landelijke richtlijnen voor BRMO-besmettingen van het RIVM. Scroll op die pagina naar beneden, naar het kopje 'Maatregelen'. Daaronder vind de richtlijnen per type instelling. Op basis van deze richtlijnen kan een protocol opgesteld worden voor jouw organisatie.
Je kunt ook contact opnemen met de BRMO-casemanager bij jou in de buurt.
-
Als BRMO-dragerschap ontdekt is, moet de cliënt of patiënt geïnformeerd worden. De BRMO-casemanager kan hierbij helpen. Geef de cliënt en diens bezoekers ook uitleg over de extra hygiënemaatregelen en het belang van goede handhygiëne. Zorgnetwerk GAIN heeft informatiemateriaal beschikbaar voor cliënten over de verschillende typen BRMO’s.
BRMO algemeen
- Informatiefolder: Antibioticaresistentie en BRMO
- Video: Wie zijn de BRMO-casemanagers?
- Video: Wat betekent BRMO voor de patiënt?
- Video: Handhygiëne
MRSA
CPE/ESBL/VRE
-
Informeer andere zorgprofessionals bij behandeling of overplaatsing dat de cliënt drager is van een BRMO-bacterie. Het is belangrijk dat alle betrokken zorgverleners hiervan op de hoogte zijn. Zij kunnen dan gepaste hygiënemaatregelen nemen. Kom je er niet uit? Contacteer een BRMO-casemanager.

A-team opzetten
Een A-team is een multidisciplinair team dat verantwoordelijkheid neemt voor het antibioticabeleid. Denk hierbij aan voorschrijfprotocollen, kweekbeleid en hygiënemaatregelen bij besmetting.
handleiding
Mantelzorg Handige links
Mantelzorgers en vrijwilligers zijn onmisbaar in de (langdurige) zorg. Ook op gebied van hygiëne spelen zij een belangrijke rol. Maar hoe betrek je hen hierbij? En welke informatie bied je hen? Hier vind je handige links.
lees meerMantelzorg Handige links
Mantelzorgers en vrijwilligers zijn onmisbaar in de (langdurige)zorg. Ook als het gaat om een veilige en hygiënische zorg- en leefomgeving spelen zij een belangrijke rol. Maar hoe betrek je hen hierbij? En welke informatie bied je hen? Wij hebben handige links voor je verzameld om hiermee aan de slag te gaan.
Richtlijnen en kaders
- Richtlijn: Persoonlijke hygiëne cliënt, bezoeker en mantelzorger (SRI). Deze richtlijn beschrijft welke infectiepreventiemaatregelen gelden voor cliënten, bezoekers en mantelzorgers. Informeer de mantelzorger hierover.
- Webdossier: Samenwerken met mantelzorgers en vrijwilligers - wat kan en mag? (Inspectie Jeugd- en Gezondheidszorg). Mantelzorgers en vrijwilligers spelen een steeds grotere rol in de dagelijkse zorgpraktijk. Op de website van de Inspectie Jeugd- en Gezondheidszorg lees je meer over de rollen en taken van mantelzorgers en vrijwilligers. Wat mogen ze wel en niet? Wie is er verantwoordelijk?
Praktische tips
- Tips om mantelzorgers en vrijwilligers hygiënisch te leren werken (Zorg voor Beter). Mantelzorgers en vrijwilligers voeren in verpleeghuizen steeds vaker zorghandelingen uit, zoals helpen bij een toiletbezoek. Deze handelingen moeten hygiënisch gebeuren om infecties te voorkomen. Hoe leer je informele zorgverleners over infectiepreventie? Via de link lees je vijf tips.
- In 4 stappen informele zorg betrekken bij infectiepreventie (Vilans). Vaak willen mantelzorgers en vrijwilligers wel hygiënisch werken, maar ontbreekt de kennis of toegang tot de juiste middelen. Ook verwachtingen zijn onduidelijk. Ontdek hoe je in vier stappen informele zorg bij infectiepreventie betrekt.
- Professionele en informele zorg - samen sterk in infectiepreventie (Zorg voor Beter). Een artikel waarin voorbeelden uit de praktijk gegeven worden over hoe de samenwerking met informele zorg is ingeregeld.
- Animatievideo - informele zorg en infectiepreventie (Zorg voor Beter). Deze animatievideo gaat over de samenwerking met informele zorg rond infectiepreventie. Wat kun je wel en niet vragen van een mantelzorger of vrijwilliger? Je ontdekt hoe je passende en verantwoorde keuzes kunt maken aan de hand van vijf factoren.
Handige materialen
Om mantelzorgers en vrijwilligers goed te betrekken bij infectiepreventie is het belangrijk om duidelijk met hen te communiceren hierover. Hiervoor kun je de volgende tools gebruiken:
- Posters: Desinfecteren (Zorg voor Beter). Posters om informele zorgverleners en bezoekers te stimuleren om hun handen te desinfecteren.
- Flyer: Handhygiëne informele zorg (Zorg voor Beter). Een flyer over handhygiëne om uit te delen.
- Instructievideo’s: Handen wassen en desinfecteren (Zorg voor Beter). Twee instructievideo’s over hoe en wanneer informele zorgverleners hun handen moeten wassen of desinfecteren.
- Draaiboek: Zo besteed je aandacht aan hygiëne op een familieavond (Zorg voor Beter). Een draaiboek voor een familieavond over infectiepreventie.
- Hygiënekaart (V&VN). Kaart met tips voor cliënten, bezoekers, mantelzorgers en vrijwilligers over hoe zij mee kunnen helpen aan een schone en hygiënische zorgomgeving.
- Video: Hoe verspreiden bacteriën zich in het verpleeghuis? (Zorg voor Beter). Video met achtergrondinformatie over de verspreiding van bacteriën.

Richtlijnen | Antibiotica voorschrijven
Op de website van de Stichting Werkgroep AntibioticaBeleid (SWAB) vind je richtlijnen voor het voorschrijven van antibiotica, bedoeld voor ziekenhuizen en instellingen voor langdurige zorg.
naar de SWAB-website
Richtlijnen | Infectiepreventie
Het Samenwerkingsverband Richtlijnen Infectiepreventie (SRI) herziet richtlijnen voor infectiepreventie, bedoeld voor de langdurige zorg.
lees meerRichtlijnen | Infectiepreventie
Het Samenwerkingsverband Richtlijnen Infectiepreventie (SRI) herziet sinds 2021 de WIP-richtlijnen en zorgt voor kwalitatief hoogwaardige richtlijnen over infectiepreventie. Hier vind je de intra- en extramurale richtlijnen op gebied van infectiepreventie in de langdurige zorg.
Richtlijnen infectiepreventie langdurige zorg
De domein specifieke SRI-richtlijnen voor de langdurige zorg vervangen sommige generieke SRI-richtlijnen. De SRI-richtlijnen voor de langdurige zorg zullen na autorisatie zowel op de SRI-website als op het platform 'Richtlijnen langdurige zorg' worden gepubliceerd.
De website Richtlijnen Langdurige Zorg biedt naast de betreffende richtlijn ook samenvattingskaarten, ondersteuningsmaterialen en handige links (zie hiervoor het tabblad 'Hulpmiddelen').
Zie:
Voorbeeld

Aanbod voor verpleeghuizen
DI-voucher voor zorgorganisaties
Wil je binnen jouw zorgorganisatie aan de slag met infectiepreventie? Zorgnetwerk GAIN vergoedt de kosten om een deskundige Infectiepreventie 24 uur in te zetten!
lees meerDI-voucher voor zorgorganisaties
Wil je binnen jouw zorgorganisatie aan de slag met infectiepreventie, maar weet je niet waar te beginnen? Maak gebruik van de kosteloze ondersteuning van een deskundige infectiepreventie (DI). Dit is dé kans om gericht aan de slag te gaan met het verbeteren van infectiepreventie en het verhogen van de veiligheid in je organisatie!
Hoe werkt het?
-
Vul de Quickscan Infectiepreventie in:
Start met het invullen van de Quickscan Infectiepreventie. Dit helpt je om de grootste knelpunten binnen jouw organisatie in kaart te brengen. -
Vul het Aanvraagformulier Voucherregeling in:
Nadat je de Quickscan hebt ingevuld, vul je ook het aanvraagformulier in. -
Verstuur alles naar ons secretariaat:
Na het invullen van beide documenten, sla je ze op en stuur je ze per e-mail naar secretariaat@zorgnetwerk-gain.nl.
Wat kun je verwachten?
De deskundige infectiepreventie zal samen met jou bepalen welke vervolgstappen nodig zijn. Dit kan bijvoorbeeld zijn:
-
begeleiding bij het oprichten van een Infectiepreventie Commissie
-
scholing op het gebied van infectiepreventie
-
opleiden van aandachtsvelders infectiepreventie/hygiëne of kwaliteitsmedewerkers
-
uitvoeren van een Infectiepreventie Audit
-
meting van de naleving van handhygiëne en/of het gebruik van handschoenen
Waarom meedoen?
Eén van de doelstellingen van Zorgnetwerk GAIN is het bevorderen van infectiepreventie bij organisaties in de ouderenzorg, gehandicaptenzorg en wijkverpleging. Zorgnetwerk GAIN vergoedt daarom de kosten voor de inzet van de DI voor 24 uur! Dit maakt het voor jouw organisatie mogelijk om deskundige ondersteuning te krijgen bij het verbeteren van hygiëne en infectiepreventie in jouw organisatie.
Voorwaarden
De DI is gecertificeerd en heeft ervaring in de langdurige zorg en/of gehandicaptenzorg en is verbonden aan een afdeling infectiepreventie van een ziekenhuis of GGD in de regio. Mocht je nog geen contact hebben met een DI, dan helpt Zorgnetwerk GAIN graag bij het leggen van dat contact.
Interview met Madeleen en Lidy
In dit interview spreken we met zorgcoördinator Madeleen en deskundige infectiepreventie Lidy over hun ervaringen met de DI-voucher bij zorgorganisatie Huize Sonnevanck.
Meer weten over de voorwaarden?
Je kunt de volledige toelichting op de voucherregeling en de voorwaarden voor de inzet van de deskundige infectiepreventie hier lezen.
Start nu!
Wacht niet langer en maak gebruik van deze kans om infectiepreventie in jouw zorgorganisatie kosteloos te verbeteren! Klik op onderstaande buttons om het aanvraagformulier en de quickscan te downloaden:
Vul de quickscan en het aanvraagformulier in, sla ze op en stuur ze naar ons secretariaat via secretariaat@zorgnetwerk-gain.nl.

FTO | Antibioticaresistentie voor verpleeghuizen
Ontdek het interactieve FTO over antibioticaresistentie voor verpleeghuizen: een escapespel, praktijkdilemma’s en e‑learning in één.
lees meerFTO | Antibioticaresistentie voor verpleeghuizen
Zorgnetwerk GAIN en KOEKOEK educatieve escapespellen hebben werkmaterialen ontwikkeld voor een FTO antibioticaresistentie voor verpleeghuizen. In samenwerking met het IVM is de bijbehorende e-learning ontwikkeld.
Over het FTO
Tijdens de FTO-bijeenkomst komen dilemma’s bij de behandeling van luchtweg- en urineweginfecties in de dagelijkse praktijk aan bod. Dit doe je aan de hand van een interactief escapespel. Dit spel kun je oplossen door goede behandelkeuzes te maken. De oplossingen en achtergronden bespreek je na, evenals de eigen verzamelde voorschrijfgegevens. Ter voorbereiding van het FTO volgen alle deelnemers eerst de e-learning ‘Rationeel antibioticagebruik in verpleeghuizen’. In deze cursus leer je onder andere:
- de indicaties voor onderzoek bij klachten van een urineweg- of luchtweginfectie
- de resistentiepatronen van veelvoorkomende verwekkers
- de antibioticakeuze voor curatieve en preventieve behandeling
Ook de interpretatie van kweekuitslagen en de behandelconsequenties komen aan bod.
FTO organiseren
Alle informatie m.b.t het organiseren van het FTO vind je hier: Instituut Verantwoord Medicijngebruik

Webinars voor verpleeghuizen
Bekijk hier al onze webinars die relevant zijn voor medewerkers van verpleeghuizen.
naar paginaTools en materialen voor verpleeghuizen

Toolbox | Goed Gebruik Handschoenen Ziekenhuizen en langdurige zorg
Met behulp van onze toolbox vol tips en oefeningen kun je het handschoengebruik verbeteren.
lees meerToolbox | Goed Gebruik Handschoenen Ziekenhuizen en langdurige zorg
Project 'Goed Gebruik Handschoenen'
De toolbox komt voort uit het project 'Goed Gebruik Handschoenen'. In dit project hielpen we ziekenhuizen, verpleeghuizen, woonvormen voor gehandicaptenzorg en wijkverpleging met het meten en verbeteren van handschoengebruik. Goed gebruik van handschoenen kan voorkomen dat micro-organismen van de ene naar de andere cliënt verspreid worden. Maar in welke situatie gebruik je nou precies handschoenen? Hoe lang mag je ze aanhouden? Wanneer moet je weer nieuwe handschoenen aantrekken? Deelnemers aan het project leerden de antwoorden op deze vragen.
Men kreeg een meetinstrument, via een app, om te meten hoe het handschoengebruik nu is. Daarna ging men je aan de slag met een toolbox met tips en oefeningen, om het handschoengebruik te verbeteren. Het project bestond uit een nulmeting, het verbeteren van de resultaten met tools uit de toolbox en een nameting.
De toolbox
Het project is inmiddels afgerond, maar de toolbox is nog steeds te gebruiken! GAIN biedt een toolbox, met tips en oefeningen, om het handschoengebruik te verbeteren.
- Klik hier om de toolbox voor ziekenhuizen te downloaden
- Klik hier om de toolbox voor de langdurige zorg te downloaden
Hoe gebruik je de toolbox?
Elke zorgmedewerker is anders of heeft net een andere manier van leren. Daarom kun je zelf kiezen welke tool bij jou of de afdeling past en wat haalbaar is. De toolbox helpt je vooral om het gesprek aan te gaan over handschoengebruik. Zo kunnen de tools gebruikt worden tijdens een werkoverleg of koffiepauze of juist opgehangen worden op het toilet of in de koffiekamer. Als bijvoorbeeld blijkt dat er nog kennis ontbreekt kan je kiezen voor een e-learning of webinar. Het doel van de toolbox is niet zozeer dat alles perfect gaat wat betreft handschoengebruik. Een kleine, haalbare stap in de goede richting is óók een stap.

Toolbox | Schone Handen Helpen Ziekenhuizen en langdurige zorg
Met behulp van onze toolbox vol tips en oefeningen kun je de handhygiëne verbeteren.
lees meerToolbox | Schone Handen Helpen Ziekenhuizen en langdurige zorg
Project 'Schone Handen Helpen'
De toolbox komt voort uit het project 'Schone Handen Helpen'. In dit project ondersteunden we zorgorganisaties bij het meten en verbeteren van handhygiëne. Goede handhygiëne vermindert namelijk de verspreiding van micro-organismen en zorggerelateerde infecties.
Via een app werd de naleving van de 5 momenten van handhygiëne gemeten. Daarna ging de organisatie aan de slag met een toolbox met tips en oefeningen om handhygiëne te verbeteren. Tools zijn o.a. een e-learning of webinar, video’s over handen wassen en desinfecteren, toetsingsmateriaal, posters handhygiëne en de handhygiëne box. De organisatie koos zelf welke tool bij de zorgmedewerker(s) of afdeling pastte en wat haalbaar was.
De toolbox
Het project is inmiddels afgerond, maar de toolbox is nog steeds te gebruiken! GAIN biedt een toolbox, met tips en oefeningen, om de handhygiëne te verbeteren.
- Klik hier om de toolbox te downloaden
Hoe gebruik je de toolbox?
Elke zorgmedewerker is anders of heeft net een andere manier van leren. Daarom kun je zelf kiezen welke tool bij jou of de afdeling past en wat haalbaar is. De toolbox helpt je vooral om het gesprek aan te gaan over handschoengebruik. Zo kunnen de tools gebruikt worden tijdens een werkoverleg of koffiepauze of juist opgehangen worden op het toilet of in de koffiekamer. Als bijvoorbeeld blijkt dat er nog kennis ontbreekt kan je kiezen voor een e-learning of webinar. Het doel van de toolbox is niet zozeer dat alles perfect gaat wat betreft handschoengebruik. Een kleine, haalbare stap in de goede richting is óók een stap.

Spel | Escape challenge hygiëne Langdurige zorg
Met dit leuke escapespel wordt de kennis van jullie team op het gebied van persoonlijke hygiëne, handhygiëne en handschoengebruik op de proef gesteld. Lukt het jullie om de codes te kraken en de kluis te openen?
lees meerSpel | Escape challenge hygiëne Langdurige zorg
Ga de uitdaging aan en speel onze escape challenge! Als deelnemende afdeling ontvang je van ons een dossiermap. Tijdens de challenge is het de bedoeling dat jullie op basis van de materialen in de dossiermap de kluis gaan openen.

De kluis zit ook in de dossiermap. Dit is een kleinere map, waaraan twee handsloten zijn bevestigd. De juiste codes kunnen jullie ontcijferen door het toepassen van jullie kennis op het gebied van persoonlijke hygiëne, handhygiëne en handschoengebruik. In de dossiermap zitten alle materialen die jullie nodig hebben voor het spel.
Voor: teams in de thuiszorg, gehandicaptenzorg en verpleeg- en verzorgingshuizen in regio Gelderland.
Spelers: 2 tot max. 8 personen
Tijd: +/- 30 min, maar wie weet doen jullie het sneller 😉
Wat: je ontvangt een dossiermap met alle materialen die jullie nodig hebben voor het spel, incl een instructie.
Meedoen?
Vraag de escape challenge nu aan via secretariaat@zorgnetwerk-gain.nl. Het team met de snelste tijd van het kwartaal ontvangt een leuke attentie!

Stappenplan | Antimicrobial Stewardship Verpleeghuizen
Dit stappenplan helpt je snel op weg bij het opzetten en inrichten van antimicrobial stewardship (AMS) binnen jouw verpleeghuis, met behulp van links naar handige tools, scholingen en informatiematerialen.
lees meerStappenplan | Antimicrobial Stewardship Verpleeghuizen
Wil je antimicrobial stewardship (AMS) in je instelling verbeteren, maar vraag je je af waar je moet beginnen? Vind je het zonde om het wiel opnieuw uit te vinden? Gebruik dan dit praktische stappenplan:
Het stappenplan helpt je snel op weg bij het opzetten en inrichten van antimicrobial stewardship in jouw organisatie. Het leidt je door de stappen die je kunt zetten en bevat links naar handige tools, scholingen en informatiematerialen die je direct kunt benutten.
Het stappenplan is gebaseerd op de handleiding 'Antimicrobial stewardship binnen de verpleeghuiszorg'.

Karkaarten | Reiniging en desinfectie Langdurige zorg
Deze karkaarten zijn gemaakt om facilitair medewerkers in de zorg te helpen om ruimtes, meubels en sanitair op de juiste manier te reinigen en desinfecteren.
download de karkaartenMeer tools en materialen?
Op onze 'Tools en materialen'-pagina vind je meer algemene hulpmiddelen om kennis over antibiotica en infectiepreventie te vergroten.
naar paginaProjecten voor verpleeghuizen

Project | Implementatie meldpunt uitbraken infectieziekten & BRMO (MUIZ) Alle doelgroepen
In dit project implementeren we een beveiligde webapplicatie waarin zorginstellingen uitbraken van infectieziekten en BRMO kunnen melden aan de GGD en andere zorginstellingen in de regio.
lees meerProject | Implementatie meldpunt uitbraken infectieziekten & BRMO (MUIZ) Alle doelgroepen
Het Meldpunt Uitbraken Infectieziekten en BRMO (MUIZ) is een beveiligde webapplicatie waarin zorginstellingen uitbraken van infectieziekten kunnen melden aan de GGD en andere zorginstellingen in de regio. Het zorgt voor regionaal overzicht en faciliteert laagdrempelig contact tussen zorgorganisaties. Ook maakt dit systeem het voor alle deelnemers mogelijk om inzicht te krijgen in de uitbraken in de regio. In MUIZ worden geen individuele cliënt- of patiëntgegevens gedeeld.
MUIZ is ontwikkeld in 2015 en wordt inmiddels in 20 GGD-regio’s gebruikt door vele zorgorganisaties. In 2026 en 2027 proberen we zoveel mogelijk zorginstellingen uit de regio GGD Gelderland-Midden en GGD Gelderland-Zuid aan te sluiten om een landelijke dekking te bereiken.
Een uitbraakmelding geeft inzicht in:
- de locatie en het aantal zieken
- de verwekker
- de aanpak, bijvoorbeeld of er bron- en contactonderzoek wordt verricht
- eventuele consequenties voor de continuïteit van zorg, zoals cohortering of het sluiten van een afdeling
Waarom MUIZ?
Zicht op uitbraken van infectieziekten is belangrijk om verspreiding te voorkomen of tegen te kunnen gaan. De coronapandemie heeft dit nog eens benadrukt. Maar dit geldt ook voor uitbraken van bijzonder resistente micro-organismen (BRMO), influenza en bijvoorbeeld scabiës. De informatie-uitwisseling op het gebied van infectieziekten kan beter. Daar doet MUIZ iets aan. Deze webapplicatie biedt zicht op uitbraken en het verloop daarvan in de regio. Het heeft daarom een toegevoegde waarde voor de hele zorgketen.
Voordelen van MUIZ:
- MUIZ is een gebruiksvriendelijk systeem waarin je snel en op ieder moment een melding van Artikel 26 van de wet Publieke Gezondheid kan doen.
- MUIZ biedt inzicht in uitbraken op verschillende locaties van een organisatie.
- Directe koppeling met SOZI-AMR (RIVM) voor het melden van bijzonder resistente micro-organismen (BRMO). Hierdoor neemt de administratielast niet toe.
- De mogelijkheid om een uitbraak te actualiseren. Zo voorkom je onnodig testen.
- Data zijn intern te gebruiken voor structurele analyse en jaarverslagen.
- MUIZ faciliteert laagdrempelig contact tussen ketenpartners door middel van een bijgewerkt adresboek.
- E-mailalerts van instellingen en/of verwekkers die relevant zijn voor de instelling. Bij eventuele overplaatsingen van cliënten/patiënten kun je tijdig maatregelen nemen.
Bekijk via deze link hoe MUIZ werkt.
Interview met Maila de Jong
In dit interview spreken we met verpleegkundige en aandachtsfunctionaris infectiepreventie Maila de Jong over haar ervaringen met MUIZ bij gehandicaptenzorgorganisatie 's Heeren Loo Ermelo.
Meedoen?
Wil je aansluiten bij MUIZ? Stuur dan een e-mail naar secretariaat@zorgnetwerk-gain.nl om je interesse kenbaar te maken.

Project | Reiniging en desinfectie in de langdurige zorg Verpleeghuizen en gehandicaptenzorg
In dit project ondersteunen we zorginstellingen bij het implementeren, monitoren en borgen van een effectief reinigings- en desinfectiebeleid.
lees meerProject | Reiniging en desinfectie in de langdurige zorg Verpleeghuizen en gehandicaptenzorg
Omschrijving project
In het voorkomen van zorginfecties en het verspreiden van (resistente) ziekteverwekkers is een effectief reinigings- en desinfectiebeleid van groot belang. Uit audits komt naar voren dat de reiniging en desinfectie van ruimten, meubilair en verpleegkundige- en medische materialen niet op orde is in de langdurige zorg. Daarom richt dit project zich op het bevorderen van een effectief reinigings- en desinfectiebeleid bij zorginstellingen voor ouderen en gehandicapten. Aan bod komt: het schrijven van beleid, scholing en bewustwording en implementatie en monitoring.
Aandachtspunten en verbeterkansen
Uit het project komen de volgende aandachtspunten en verbeterkansen naar voren die nodig zijn voor een effectief reinigings- en desinfectiebeleid bij zorginstellingen in de langdurige zorg.
1. Een goede borging van reiniging en desinfectie:
- Een vast assortiment van reinigings- en desinfectieproducten
- Duidelijkheid welke personen welke taak hebben bij de schoonmaak
- Inrichting/gebruik van de werkkar (goede scheiding tussen schoon en vuil)
2. Goed opgeleide schoonmaak medewerkers:
- Realistisch inwerkprogramma; afgestemd op vaste, tijdelijke en vakantiekrachten zodat iedereen dezelfde basis meekrijgt.
- Herhalen van scholing; periodieke opfrissing over materialen, middelen en infectiepreventie om kennis actueel te houden.
- Kennis van momenten van handhygiëne en correcte uitvoering van de techniek.
- Kennis van indicaties voor desinfectie; weten wanneer reinigen voldoende is en wanneer desinfectie noodzakelijk is.
- Kennis van het verschil tussen reinigen en desinfecteren: medewerkers begrijpen het doel van beide handelingen en de risico’s van onjuist of overmatig desinfecteren.
- Kennis van gebruik en onderhoud van microvezeldoeken — zoals klamvochtig werken, juiste werking en correcte onderhoudsprocedures.
Organisaties in de langdurige zorg die mee hebben gewerkt bij de implementatie van dit beleid:
DrieGasthuizenGroep - locatie Insula Dei in Arnhem, Elver - locatie in Nieuw-Wehl, Zorgcentrum ’t Slot - locatie in Gameren, ZZG zorggroep - locatie Horizon in Nijmegen en Azora - locatie Meulenbeek in Ulft.
Het project is uitgevoerd in samenwerking met deskundigen infectiepreventie van:
Ziekenhuis Rijnstate Arnhem, Ziekenhuis Rivierenland Tiel, Slingeland ziekenhuis Doetinchem en Canisius Wilhelmina ziekenhuis Nijmegen.
Materialen
- Karkaarten
In dit project zijn karkaarten ontwikkeld om facilitair medewerkers in de zorg te helpen om ruimtes, meubels en sanitair op de juiste manier te reinigen en desinfecteren. Zo verkleinen we de kans dat ziekmakers zich kunnen verspreiden. Hang de kaarten bij voorkeur aan de schoonmaakkar, zodat ze altijd makkelijk te raadplegen zijn.
Download de PDF-versie van de karkaarten hier: Karkaarten reiniging en desinfectie in de langdurige zorg.
Wil je de karkaarten liever ontvangen per post? Mail dan naar: secretariaat@zorgnetwerk-gain.nl. - Beleidsstuk
Download hier het beleidsstuk: Beleidsstuk reiniging en desinfectie in de langdurige zorg.
Interview
In dit interview spreken we met Kim Wullink en Caeleste Welling, deskundigen infectiepreventie bij ziekenhuis Rijnstate, over het doel van dit project, de eerste resultaten en de plannen voor de toekomst.

Project | Implementeerders infectiepreventiebeleid BRMO en MRSA Ziekenhuizen en langdurige zorg
Resultaten uit het eerdere BRMO- en stigmaproject laten zien dat BRMO-dragerschap het verlenen van patiëntgerichte zorg soms uitdagend maakt. In dit afgeronde project werd gekeken naar het beleidsperspectief.
lees meerProject | Implementeerders infectiepreventiebeleid BRMO en MRSA Ziekenhuizen en langdurige zorg
Omschrijving project
In ziekenhuizen en verpleeghuizen werken implementeerders van het lokale hygiëne- en infectiepreventiebeleid. Ze zorgen ervoor dat gewenste maatregelen ook daadwerkelijk (kunnen) worden uitgevoerd zoals omschreven in de beleidsstukken/richtlijnen. Uit de praktijk blijkt dat ze telkens een afweging maken tussen het protocol en de realiteit op de werkvloer.
Bij dit project wordt onderzocht wat de ervaringen zijn van implementeerders van infectiepreventiebeleid voor BRMO/MRSA-dragers in ziekenhuizen en langdurige zorg. Welke factoren spelen een rol en hoe wordt omgegaan met collectieve en individuele patiëntbelangen?
Inzicht in de afwegingen en dillema’s van de implementeerders, maakt duidelijk wat zij nodig hebben voor het goed kunnen uitdragen van het beleid en het helder kunnen uitleggen van hun situatie-specifieke keuzes, waarbij ze tegelijkertijd oog hebben voor wensen en behoeften van zorgverleners en patiënten. Op basis van de resultaten worden dan ook concrete adviezen opgesteld voor passende activiteiten, materialen en middelen die de lokale implementeerders ondersteunen bij het uitdragen van het beleid.
Dat maakt het gemakkelijker voor implementeerders om hun keuzes naar anderen toe te lichten en uit te dragen, wat bijdraagt aan inzicht in en begrip voor keuzes en afwegingen binnen infectiepreventiebeleid.
Het doel
Implementeerders ondersteunen bij het verkrijgen van inzicht en begrip voor keuzes en afwegingen binnen infectiepreventiebeleid.
Resultaat
Dit project in is juni 2026 afgerond. Klik hier om de eindrapportage te bekijken.

Project | Antibiotica-allergie transmurale toolkit Alle doelgroepen
In dit project slaan verschillende AMR Zorgnetwerken de handen ineen om een toolkit te ontwikkelen op het gebied van antibiotica-allergieregistraties.
lees meerProject | Antibiotica-allergie transmurale toolkit Alle doelgroepen
Omschrijving project
Juist gebruik van antibiotica is essentieel voor de beperking van antibioticaresistentie. Onterechte antibiotica-allergieregistraties belemmeren optimaal antibioticagebruik, omdat niet voor het meest geschikte middel gekozen kan worden. Meerdere AMR Zorgnetwerken hebben in hun eigen regio inmiddels scholingen en materialen ontwikkeld en hebben projecten opgezet om de kwaliteit van antibiotica-allergieregistraties te optimaliseren. Vanuit Zorgnetwerk GAIN is in 2024 gestart met een project voor het ontlabelen van antibiotica-allergieregistraties in de huisartspraktijken. Om op dit vlak de eerste ervaring in de regio op te doen en in focusgroep-bijeenkomsten na te gaan of en hoe een opschalingsplan voor de regio kan worden vormgegeven.
In het huidige project bundelen de betrokken AMR Zorgnetwerken de opgedane inzichten, kennis, scholingen en materialen in een landelijke transmurale toolkit antibiotica-allergie. De toolkit is inzetbaar in huisartsenpraktijken, langdurige zorg (ouderenzorg en/of gehandicaptenzorg), apotheken en ziekenhuizen.
Dit is een gezamenlijk project van meerdere AMR-zorgnetwerken.
Het doel
De ontwikkeling van een landelijke transmurale toolkit antibiotica ter verbetering van de kwaliteit van antibiotica-allergieregistraties.

Project | Het versterken van infectiepreventie in MBO- en HBO-zorgopleidingen Onderwijs
Tijdens dit project willen we minimale eisen opstellen waar infectiepreventieonderwijs aan moet voldoen om plaats te nemen in het curriculum van de zorgopleiding.
lees meerProject | Het versterken van infectiepreventie in MBO- en HBO-zorgopleidingen Onderwijs
Omschrijving project
Dit is een gezamenlijk project van alle negen Regionale AMR Zorgnetwerken. Samen met de VHIG (beroepsvereniging voor deskundige infectiepreventie) wordt een gouden standaard opgesteld, met minimale eisen waaraan infectiepreventie onderwijs in de zorgopleidingen aan moet voldoen. Doel is om dit te laten opnemen in het curriculum van de opleidingen en te zorgen dat het goed geborgd is.
Doel
Borgen dat alle aankomende zorgprofessionals een basiskennis infectiepreventie hebben.

